9 nghề nghiệp hot sau khi tốt nghiệp ngành Công nghệ phần mềm – Khoa CNTT - Đại học Điện lực
5/20/2020 10:43:07 PM  36

Theo học ngành Công nghệ phần mềm (Software Engineering) khi ra trường sẽ làm gì? Tên vị trí công việc sẽ làm trong tương lai? Liệu học tin học là chỉ code thôi? Điều này không chính xác. Vậy sẽ làm gì và cần học gì sau khi tốt nghiệp ngành Công nghệ phần mềm – Khoa CNTT - Đại học Điện lực?
1. Lập trình viênProgrammer/Developer
Lập trình viên là người trực tiếp code các sản phẩm phần mềm ví dụ như các trang web, ứng dụng điện thoại .... Đương nhiên, công việc này bạn sẽ phải code và thích hợp với bạn nào đam mê làm Coder. Bạn có thể chọn theo hai hướng chính: làm Developer cho Web hay cho Mobile. Bạn cần học các ngôn ngữ lập trình nền tảng cơ bản như: C, C++, HTTM, JavaScript, Java, PHP, C# … Sau đó bạn sẽ được học các kiến thức nâng cao như ASP.NET, Mã nguồn mở, React Native …  
Tất nhiên để làm một lập trình viên thực thụ, bạn nên học thêm một số môn khác để bổ trợ kiến thức làm phần mềm như Cơ sở dữ liệu, Phân tích thiết kế, Quản lý phần mềm, Lập trình hệ thống … Trong quá trình bạn học tại Khoa CNTT, số lượng ngôn ngữ lập trình bạn được tiếp cận là rất lớn.
 
2. Thiết kế Web/Mobile - Designer
Chương trình học được của ngành Công nghệ phần mềm được bố trí từ mức độ dễ đến khó, giúp bạn có thể học thiết kết web site từ năm thứ hai. Việc này phù hợp với các bạn có say mê làm thiết kế web hoặc ứng dụng điện thoại chuyên nghiệp. Bạn sẽ thiết kế những thứ nhìn thấy như giao diện, những màn hình cần có, bố trí các nút bấm, các luồng màn hình thế nào (click vào cái gì thì đi đâu)… Đối với Designer thì sự tỷ mỉ chi tiết, và khả năng tưởng tượng là những thứ cần thiết nhất nhưng khá thú vị và nhiều bạn đam mê. Những môn học quan trọng như: C, C++, HTTM, JavaScript, Java, PHP, Phân tích thiết kế, Web cơ bản …
 
3. Nghiệp vụ viên - Business Analysis (BA)
Là người chịu trách nhiệm về yêu cầu công việc, nghiệp vụ của cả phần mềm. Thông thường sẽ là vị trí trung gian làm cầu nối giữa một bên là những vị trí phi kỹ thuật như Marketing, Sale, CEO… với những vị trí Lập trình viên, tester. Họ có thể nói được cả 2 tiếng nói cả kỹ thuật và phi kỹ thuật. Họ phải làm sao để mô tả những yêu cầu của các team khác dưới ngôn ngữ kỹ thuật, Designer, Developer… có thể triển khai được những thứ team khác mong muốn. BA không phải code phần mềm nhưng đôi khi cũng phải là người nghĩ ra những hướng đi cho dự án. Kỹ năng cần thiết nhất của BA là phân tích và đánh giá nhu cầu của các thành phần liên quan. Vậy BA rất quan trọng và đòi hỏi kinh nghiệm thực tế. Tất nhiên là mức lương được trả cho BA là rất cao. Vậy học ở trường có cung cấp kiến thức cho công việc này không? Tất nhiên là có và còn rất rõ ràng. Để làm vị trí BA, môn học quan trọng nhất của bạn là Phân tích thiết kế hệ thống, Cơ sở dữ liệu, các Ngôn ngữ lập trình cơ bản, các giải pháp Công nghệ tích hợp … Và quan trọng hơn cả, là phân tích thiết kế nghiệp vụ dự án thật mà thầy cô sẽ cung cấp rất nhiều trong quá trình học và thực hành.
 
4. Tester/QA
Là vị trí kiểm tra và đảm bảo những phần mềm mà người lập trình (Developer) làm ra đúng với yêu cầu của BA và khách hàng. Bạn không cần biết nhiều về code cũng có thể làm công việc này. Điều bạn cần là đọc được thiết kế và yêu cầu của phần mềm, kiểm tra và chạy thử phần mềm đảm bảo đúng yêu cầu, phát hiện lỗi và gửi thông tin để chỉnh sửa. Đối với Tester/QA thì quan trọng nhất là sự tỷ mỉ và cẩn thận. Môn học bạn cần chủ ý là Phân tích thiết kết, các Ngôn ngữ lập trình cơ bản, Web cơ bản, Công nghệ tích hợp và nghiệp vụ. Đây là vị trí được tuyển nhiều ở các công ty. Sau thời gian làm tester có kinh nghiệm, bạn có thể chuyển sang làm BA, chuyên nghiệp và lương cao hơn.
 
5. Quản trị cơ sở dữ liệu (Database Administrator)
Họ sử dụng các phần mềm quản trị cơ sở dữ liệu, để xác định cách thức tổ chức và truy cập dữ liệu của công ty một cách hiệu quả nhất. Thêm vào đó, quản trị cơ sở dữ liệu cũng phải chịu trách nhiệm đảm bảo tính bảo mật của cơ sở dữ liệu và sao lưu hệ thống. Các môn học về bảo mật hệ thống thông tin, Hệ quản trị cơ sở dữ liệu, Cơ sở dữ liệu, Dữ liệu lớn … bạn nên chú trọng.
 
6. Kỹ sư dữ liệu (Data Engineering/ Data Analysis / Data Scientist):
Ở Việt Nam các vị trí này còn ­­­­tương đối mới mẻ, 3 vị trí này có điểm chung là cùng làm việc với dữ liệu, tuy nhiên có sự khác nhau như sau: Data Engineering là người biết lập trình vừa hiểu cách phân tích data, biết viết những chương trình phầm mềm để xử lý data đưa ra báo cáo gì đó. Data Analysis là người sử dụng công cụ hoặc kết quả làm ra của Data Engineering để đưa ra được hành động hoặc kết luận phục vụ cho những vị trí khác về bussiness. Data Scientist là người ở tầng cao hơn, trừu tượng hơn so với Data Engineering, họ có thể ko hiểu data như Data Analysis, tuy nhiên họ hiểu thuật toán xử lý dữ liệu và hướng dẫn Data Engineering xử lý được Data theo thuật toán mà họ hướng dẫn. Đối với những vị trí trên thì sự hiểu data và khả năng phân tích dữ liệu để đưa ra đánh giá là những thứ cần thiết nhất. Nghề kỹ sư dữ liệu hiện nay được trả lương rất cao và nhiều công ty săn đón. Các môn học bạn nên tập trung là ngôn ngữ lập trình Python, Khai phá dữ liệu, Dữ liệu lớn, Học máy, Xử lý ảnh ….
 
7. Chuyên gia phân tích hệ thống (System Analyst)
Các chuyên gia tuân thủ các bước đã được mô tả trong vòng đời hệ thống. Họ sẽ lên kế hoạch và thiết kế các hệ thống mới hoặc tổ chức lại các tài nguyên máy tính của công ty để sử dụng một cách tốt nhất. Chuyên gia phân tích tuân thủ tất cả các bước trong vòng đời hệ thống bao gồm: khảo sát sơ bộ, phân tích, thiết kế, phát triển, triển khai và bảo trì. Thông thường, vị trí phân tích hệ thống yêu cầu bằng đại học chuyên ngành khoa học máy tính hoặc hệ thống thông tin và kinh nghiệm chuyên môn. Kinh nghiệm làm việc thực tế với những công nghệ mới nhất được coi là lợi thế cho những người đang tìm kiếm công việc trong ngành nghề này.
Ở vị trí này yêu cầu hiểu biết sâu về Lập trình hệ thống, Cơ sở dữ liệu, server và phát triển phần mềm. Kiến thức bạn thu được là những vấn đề ngắn hạn và dài hạn có thể gặp phải khi phát triển, cũng phải hiểu tính chất, điểm yếu điểm mạnh của từng thứ ngôn ngữ lập trình, Cơ sở dữ liệu, Server…
 
8. Quản lý dự án - Project Manager (PM)
Là vị trí liên quan nhiều đến quản lý, bố trí ai làm việc gì, là người chịu trách nhiệm làm sao để team đi đúng hướng. Họ phải hiểu điểm mạnh, điểm yếu của từng người để bố trí công việc. Ở Việt Nam thì PM thường được coi là “sếp”, nhưng thực tế PM cũng chỉ là 1 vị trí trong team chứ không phải là sếp hay gì. Trong đó PM thì cần nhất khả năng giao tiếp và trao quyền, kỹ năng lập kế hoạch cũng quan trọng không kém.
            Với vị trí công việc này bạn cần học tổng hợp các môn học về Lập trình, Dữ liệu, Hệ thống … và chú ý hơn các môn về kỹ năng quản lý như Công nghệ phần mềm và Quản trị dự án.
 
9. Product Manager
Vị trí này tương đối giống với Project Manager. Tuy nhiên Product Manager thường nói đến vị trí để ý nhiều hơn đến sản phẩm, ít chú ý đến việc quản lý. Vị trí Product Manager yêu cầu kinh nghiệm rất đa dạng. Thông thường phải có kiến thức của tất cả các phần trên, đặc biệt là phải có kinh nghiệm của một Designer, BA, System Architect, Developer và cả về Business nữa. Nói chung để đảm nhận về vị trí Product Manager thường yêu cầu kinh nghiệm khá toàn diện. Vị trí Product Manager cần rất nhiều kỹ năng phân tích, tư duy chiến lược cần có nhưng sự tỷ mỉ chi tiết cũng rất cần. Ngoài các môn học trong chương trình, bạn nên để ý đến môn học phát triển kỹ năng phân tích và quản lý như: Phân tích thiết kết, Công nghệ phần mềm và Quản trị dự án …
 
Một câu hỏi khi tốt nghiệp, bạn có thể đi làm và xin việc được luôn không? Nếu các công ty đòi hỏi kinh nghiệm làm việc thì sao? Tất nhiên là được nhé!
  • Trong trương trình học, đầu năm 4, bạn sẽ đi bố trí đi thực tập tại các công ty từ các thầy cô và từ Khoa. 100% sinh viên Khoa CNTT đều đi thực tập vào năm 4.
  • Sau khi học hết năm thứ hai, các bạn đã được trang bị kiến thức cơ bản để có thể đi làm. Các dự án thật đã được lồng ghép vào trong các môn học giúp bạn có tư duy về công việc thực khi làm tại các công ty.
  • Để có kinh nghiệm, bạn có thể đăng ký tham gia là dự án với các thầy cô, có rất nhiều dự án vừa sức bạn có thể thử sức và học hỏi kinh nghiệm. Với phương pháp học mới “học theo dự án thật” – tức là bắt tay ngay vào làm dự án, chắc chắn sau khi học, các bạn sẽ thu được nhiều kinh nghiệm thực tế, tự tin xin việc và nâng cao kỹ năng trình bày của mình.
Trang Linh
                                                                                                                                      
Bài viết có sử dụng nội dung từ các nguồn sau:
  1. https://medium.com/@tuyendoan/những-công-việc-trong-ngành-công-nghệ-phần-mềm-2a3a5b3408b1
  2. Techtalk via Gramy
  3. Tài liệu môn học, các chuyên ngành của Khoa CNTT
  4. Khảo sát thực tế việc làm của các sinh sinh viên tốt nghiệp Khoa CNTT